FOB vs CIP – kto za co płaci?
FOB to Free On Board („franco statek”), a CIP – Carriage and Insurance Paid To („przewoźne i ubezpieczenie opłacone do”). Porównujemy, kto płaci za transport, odprawy i cło oraz gdzie ryzyko przechodzi na kupującego.
Najważniejsze różnice
Przy CIP po stronie sprzedającego są dodatkowo: fracht główny oraz ubezpieczenie. Przy FOB płaci za to kupujący – z wyjątkiem ubezpieczenia, które przy FOB nie jest obowiązkowe. Różni je też miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FOB stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
- Transport główny (fracht)
- FOBKupującyCIPSprzedający
- Ubezpieczenie
- FOBBrak obowiązkuCIPSprzedający
- Ryzyko przechodzi
- FOBNa pokładzie statku w porcie załadunkuCIPPrzy przekazaniu przewoźnikowi w kraju wysyłki
- Rodzaj transportu
- FOBTylko morskiCIPKażdy
Pełny podział kosztów
| Koszt | FOB | CIP |
|---|---|---|
| Odprawa eksportowa | Sprzedający | Sprzedający |
| Dowóz do portu lub terminalu | Sprzedający | Sprzedający |
| Załadunek na transport główny | Sprzedający | Sprzedający |
| Transport główny (fracht) | Kupujący | Sprzedający |
| Ubezpieczenie | Brak obowiązku | Sprzedający |
| Rozładunek w miejscu przeznaczenia | Kupujący | Kupujący |
| Odprawa importowa | Kupujący | Kupujący |
| Cło i VAT z importu | Kupujący | Kupujący |
| Ryzyko przechodzi | W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku. | Gdy sprzedający przekaże towar pierwszemu przewoźnikowi – choć transport i ubezpieczenie opłaca sprzedający. |
| Rodzaj transportu | Tylko transport morski i śródlądowy | Każdy rodzaj transportu (morski, kolejowy, lotniczy, drogowy) |
Uwagi
- Rozładunek w miejscu przeznaczenia: jeśli koszty rozładunku są w umowie przewozu, którą zawarł sprzedający, płaci je sprzedający i nie może ich potem doliczyć kupującemu.
- Ubezpieczenie: obowiązek ma tylko sprzedający w CIF (minimum klauzule C, 110% wartości) i w CIP (klauzule A, 110% wartości). W pozostałych regułach nikt nie musi ubezpieczać towaru – ale po przejściu ryzyka szkodę ponosi kupujący.
Na co uważać przy imporcie z Chin
FOB Free On Board
Częsty błąd: FOB przy transporcie kolejowym albo lotniczym. FOB dotyczy tylko transportu morskiego i śródlądowego. W transporcie kolejowym z Chin właściwy jest FCA z nazwą terminalu (np. „FCA Xi’an, terminal kolejowy”), a przy transporcie lotniczym FCA z nazwą lotniska. Przy FOB koszty w porcie załadunku i odprawę eksportową płaci dostawca – sprawdź, czy nie dolicza ich osobno do faktury.
Więcej o FOB →CIP Carriage and Insurance Paid To
W Incoterms 2020 ubezpieczenie w CIP jest szersze niż w CIF: klauzule A (od wszystkich ryzyk), 110% wartości towaru. Ryzyko i tak przechodzi na Ciebie w Chinach, przy przekazaniu towaru przewoźnikowi. Polisa chroni Ciebie, ale zawiera ją dostawca – poproś o jej kopię przed wysyłką.
Więcej o CIP →Kiedy FOB, a kiedy CIP?
- FOB – w transporcie morskim, gdy dostawca dowozi towar do portu w Chinach i robi odprawę eksportową, a fracht do Europy organizuje Twój spedytor.
- CIP – przy każdym rodzaju transportu, gdy dostawca organizuje przewóz i ubezpieczenie w szerokim zakresie (klauzule A), a Ty robisz odprawę w Polsce.
Kupujesz na FOB? Spedytora wybierasz Ty
Zorganizujemy transport z Chin – kolejowy, morski albo lotniczy – razem z odprawą celną w Polsce i ubezpieczeniem cargo. Prześlij szczegóły ładunku, a przygotujemy indywidualną wycenę.
Zapytaj o wycenęPytania
Jaka jest główna różnica między FOB a CIP?
Przy CIP po stronie sprzedającego są dodatkowo: fracht główny oraz ubezpieczenie. Przy FOB płaci za to kupujący – z wyjątkiem ubezpieczenia, które przy FOB nie jest obowiązkowe. Różni je też miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FOB stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy FOB?
W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy CIP?
Gdy sprzedający przekaże towar pierwszemu przewoźnikowi – choć transport i ubezpieczenie opłaca sprzedający.
Czy FOB i CIP można stosować przy transporcie kolejowym z Chin?
Tylko CIP. CIP działa przy każdym rodzaju transportu, a FOB – tylko w transporcie morskim i śródlądowym. Dlatego w transporcie kolejowym z Chin FOB się nie stosuje.
Porównaj inne pary
Incoterms® to zastrzeżony znak towarowy Międzynarodowej Izby Handlowej (ICC). Ta strona to niezależne, uproszczone podsumowanie podziału kosztów i ryzyka – nie jest powiązana z ICC ani przez nią zatwierdzona. Przy redagowaniu umów korzystaj z oficjalnego tekstu reguł Incoterms® 2020 wydanego przez ICC.