FOB vs CFR – kto za co płaci?
FOB to Free On Board („franco statek”), a CFR – Cost and Freight („koszt i fracht”). Porównujemy, kto płaci za transport, odprawy i cło oraz gdzie ryzyko przechodzi na kupującego.
Najważniejsze różnice
Przy CFR po stronie sprzedającego jest dodatkowo fracht główny. Przy FOB płaci za to kupujący. W obu regułach ryzyko przechodzi na kupującego na pokładzie statku w porcie załadunku.
- Transport główny (fracht)
- FOBKupującyCFRSprzedający
Pełny podział kosztów
| Koszt | FOB | CFR |
|---|---|---|
| Odprawa eksportowa | Sprzedający | Sprzedający |
| Dowóz do portu lub terminalu | Sprzedający | Sprzedający |
| Załadunek na transport główny | Sprzedający | Sprzedający |
| Transport główny (fracht) | Kupujący | Sprzedający |
| Ubezpieczenie | Brak obowiązku | Brak obowiązku |
| Rozładunek w miejscu przeznaczenia | Kupujący | Kupujący |
| Odprawa importowa | Kupujący | Kupujący |
| Cło i VAT z importu | Kupujący | Kupujący |
| Ryzyko przechodzi | W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku. | W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku – choć fracht do portu przeznaczenia opłaca sprzedający. |
| Rodzaj transportu | Tylko transport morski i śródlądowy | Tylko transport morski i śródlądowy |
Uwagi
- CFR i CIF – fracht główny kończy się w porcie przeznaczenia. Dowóz z portu do magazynu płaci kupujący, a w regułach D (DAP, DPU, DDP) ten odcinek jest po stronie sprzedającego, jeśli miejscem dostawy jest magazyn.
- Rozładunek w miejscu przeznaczenia: jeśli koszty rozładunku są w umowie przewozu, którą zawarł sprzedający, płaci je sprzedający i nie może ich potem doliczyć kupującemu.
Na co uważać przy imporcie z Chin
FOB Free On Board
Częsty błąd: FOB przy transporcie kolejowym albo lotniczym. FOB dotyczy tylko transportu morskiego i śródlądowego. W transporcie kolejowym z Chin właściwy jest FCA z nazwą terminalu (np. „FCA Xi’an, terminal kolejowy”), a przy transporcie lotniczym FCA z nazwą lotniska. Przy FOB koszty w porcie załadunku i odprawę eksportową płaci dostawca – sprawdź, czy nie dolicza ich osobno do faktury.
Więcej o FOB →CFR Cost and Freight
Fracht płaci dostawca, ale ryzyko przechodzi na Ciebie już w porcie załadunku w Chinach. Opłaty w porcie docelowym (np. za obsługę kontenera na terminalu i wydanie dokumentów) zwykle płacisz Ty, a ustala je spedytor wybrany przez dostawcę – nie znasz ich z góry. Przed zamówieniem poproś o listę tych opłat.
Kiedy FOB, a kiedy CFR?
- FOB – w transporcie morskim, gdy dostawca dowozi towar do portu w Chinach i robi odprawę eksportową, a fracht do Europy organizuje Twój spedytor.
- CFR – w transporcie morskim, gdy dostawca ma dobrą stawkę frachtu do Europy, a Ty sam ubezpieczasz towar i robisz odprawę w Polsce.
Kupujesz na FOB? Spedytora wybierasz Ty
Zorganizujemy transport z Chin – kolejowy, morski albo lotniczy – razem z odprawą celną w Polsce i ubezpieczeniem cargo. Prześlij szczegóły ładunku, a przygotujemy indywidualną wycenę.
Zapytaj o wycenęPytania
Jaka jest główna różnica między FOB a CFR?
Przy CFR po stronie sprzedającego jest dodatkowo fracht główny. Przy FOB płaci za to kupujący. W obu regułach ryzyko przechodzi na kupującego na pokładzie statku w porcie załadunku.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy FOB?
W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy CFR?
W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku – choć fracht do portu przeznaczenia opłaca sprzedający.
Czy FOB i CFR można stosować przy transporcie kolejowym z Chin?
Nie. FOB i CFR dotyczą tylko transportu morskiego i śródlądowego. Przy transporcie kolejowym albo lotniczym z Chin zamiast nich stosuje się reguły dla każdego rodzaju transportu – np. FCA, CPT albo CIP.
Porównaj inne pary
Incoterms® to zastrzeżony znak towarowy Międzynarodowej Izby Handlowej (ICC). Ta strona to niezależne, uproszczone podsumowanie podziału kosztów i ryzyka – nie jest powiązana z ICC ani przez nią zatwierdzona. Przy redagowaniu umów korzystaj z oficjalnego tekstu reguł Incoterms® 2020 wydanego przez ICC.