FOB vs CPT – kto za co płaci?
FOB to Free On Board („franco statek”), a CPT – Carriage Paid To („przewoźne opłacone do”). Porównujemy, kto płaci za transport, odprawy i cło oraz gdzie ryzyko przechodzi na kupującego.
Najważniejsze różnice
Przy CPT po stronie sprzedającego jest dodatkowo fracht główny. Przy FOB płaci za to kupujący. Różni je też miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FOB stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
- Transport główny (fracht)
- FOBKupującyCPTSprzedający
- Ryzyko przechodzi
- FOBNa pokładzie statku w porcie załadunkuCPTPrzy przekazaniu przewoźnikowi w kraju wysyłki
- Rodzaj transportu
- FOBTylko morskiCPTKażdy
Pełny podział kosztów
| Koszt | FOB | CPT |
|---|---|---|
| Odprawa eksportowa | Sprzedający | Sprzedający |
| Dowóz do portu lub terminalu | Sprzedający | Sprzedający |
| Załadunek na transport główny | Sprzedający | Sprzedający |
| Transport główny (fracht) | Kupujący | Sprzedający |
| Ubezpieczenie | Brak obowiązku | Brak obowiązku |
| Rozładunek w miejscu przeznaczenia | Kupujący | Kupujący |
| Odprawa importowa | Kupujący | Kupujący |
| Cło i VAT z importu | Kupujący | Kupujący |
| Ryzyko przechodzi | W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku. | Gdy sprzedający przekaże towar pierwszemu przewoźnikowi – choć transport do miejsca przeznaczenia opłaca sprzedający. |
| Rodzaj transportu | Tylko transport morski i śródlądowy | Każdy rodzaj transportu (morski, kolejowy, lotniczy, drogowy) |
Uwagi
- Rozładunek w miejscu przeznaczenia: jeśli koszty rozładunku są w umowie przewozu, którą zawarł sprzedający, płaci je sprzedający i nie może ich potem doliczyć kupującemu.
Na co uważać przy imporcie z Chin
FOB Free On Board
Częsty błąd: FOB przy transporcie kolejowym albo lotniczym. FOB dotyczy tylko transportu morskiego i śródlądowego. W transporcie kolejowym z Chin właściwy jest FCA z nazwą terminalu (np. „FCA Xi’an, terminal kolejowy”), a przy transporcie lotniczym FCA z nazwą lotniska. Przy FOB koszty w porcie załadunku i odprawę eksportową płaci dostawca – sprawdź, czy nie dolicza ich osobno do faktury.
Więcej o FOB →CPT Carriage Paid To
Dostawca opłaca transport do miejsca przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi na Ciebie, gdy odda towar pierwszemu przewoźnikowi w Chinach. Jeśli towar zaginie albo uszkodzi się po drodze, roszczeń dochodzisz Ty – dlatego warto go ubezpieczyć.
Kiedy FOB, a kiedy CPT?
- FOB – w transporcie morskim, gdy dostawca dowozi towar do portu w Chinach i robi odprawę eksportową, a fracht do Europy organizuje Twój spedytor.
- CPT – przy każdym rodzaju transportu (także kolejowym i lotniczym), gdy dostawca organizuje przewóz do Polski, a Ty ubezpieczasz towar i robisz odprawę.
Kupujesz na FOB? Spedytora wybierasz Ty
Zorganizujemy transport z Chin – kolejowy, morski albo lotniczy – razem z odprawą celną w Polsce i ubezpieczeniem cargo. Prześlij szczegóły ładunku, a przygotujemy indywidualną wycenę.
Zapytaj o wycenęPytania
Jaka jest główna różnica między FOB a CPT?
Przy CPT po stronie sprzedającego jest dodatkowo fracht główny. Przy FOB płaci za to kupujący. Różni je też miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FOB stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy FOB?
W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy CPT?
Gdy sprzedający przekaże towar pierwszemu przewoźnikowi – choć transport do miejsca przeznaczenia opłaca sprzedający.
Czy FOB i CPT można stosować przy transporcie kolejowym z Chin?
Tylko CPT. CPT działa przy każdym rodzaju transportu, a FOB – tylko w transporcie morskim i śródlądowym. Dlatego w transporcie kolejowym z Chin FOB się nie stosuje.
Porównaj inne pary
Incoterms® to zastrzeżony znak towarowy Międzynarodowej Izby Handlowej (ICC). Ta strona to niezależne, uproszczone podsumowanie podziału kosztów i ryzyka – nie jest powiązana z ICC ani przez nią zatwierdzona. Przy redagowaniu umów korzystaj z oficjalnego tekstu reguł Incoterms® 2020 wydanego przez ICC.