FCA vs FOB – kto za co płaci?
FCA to Free Carrier („franco przewoźnik”), a FOB – Free On Board („franco statek”). Porównujemy, kto płaci za transport, odprawy i cło oraz gdzie ryzyko przechodzi na kupującego.
Najważniejsze różnice
W tabeli kosztów FCA i FOB wyglądają tak samo. Różni je miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FOB stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
- Ryzyko przechodzi
- FCAPrzy przekazaniu przewoźnikowi w kraju wysyłkiFOBNa pokładzie statku w porcie załadunku
- Rodzaj transportu
- FCAKażdyFOBTylko morski
Pełny podział kosztów
| Koszt | FCA | FOB |
|---|---|---|
| Odprawa eksportowa | Sprzedający | Sprzedający |
| Dowóz do portu lub terminalu | Sprzedający | Sprzedający |
| Załadunek na transport główny | Sprzedający | Sprzedający |
| Transport główny (fracht) | Kupujący | Kupujący |
| Ubezpieczenie | Brak obowiązku | Brak obowiązku |
| Rozładunek w miejscu przeznaczenia | Kupujący | Kupujący |
| Odprawa importowa | Kupujący | Kupujący |
| Cło i VAT z importu | Kupujący | Kupujący |
| Ryzyko przechodzi | Gdy sprzedający przekaże towar przewoźnikowi kupującego: w swoim zakładzie – po załadunku, a w innym miejscu (np. na terminalu) – gdy towar na jego środku transportu jest gotowy do rozładunku. | W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku. |
| Rodzaj transportu | Każdy rodzaj transportu (morski, kolejowy, lotniczy, drogowy) | Tylko transport morski i śródlądowy |
Uwagi
- FCA – dowóz i załadunek zależą od miejsca dostawy. Gdy jest nim zakład sprzedającego, sprzedający ładuje towar na transport kupującego, a dowóz do portu lub terminalu jest już po stronie kupującego. Gdy jest nim inne miejsce (np. terminal), sprzedający dowozi tam towar na swoim środku transportu, a rozładunek z niego jest po stronie kupującego.
Na co uważać przy imporcie z Chin
FCA Free Carrier
FCA ma dwa warianty. Gdy miejscem dostawy jest fabryka, dostawca ładuje towar na transport, który przyślesz. Gdy jest nim terminal albo magazyn spedytora, dostawca tylko przywozi towar, a rozładunek jest już po Twojej stronie. Wpisz w umowie dokładne miejsce, np. „FCA Ningbo, magazyn spedytora”, a nie samo „FCA Ningbo”.
Więcej o FCA →FOB Free On Board
Częsty błąd: FOB przy transporcie kolejowym albo lotniczym. FOB dotyczy tylko transportu morskiego i śródlądowego. W transporcie kolejowym z Chin właściwy jest FCA z nazwą terminalu (np. „FCA Xi’an, terminal kolejowy”), a przy transporcie lotniczym FCA z nazwą lotniska. Przy FOB koszty w porcie załadunku i odprawę eksportową płaci dostawca – sprawdź, czy nie dolicza ich osobno do faktury.
Więcej o FOB →Kiedy FCA, a kiedy FOB?
- FCA – przy kontenerach i przy transporcie kolejowym z Chin, gdy dostawca ma zrobić odprawę eksportową i dostarczyć towar na terminal (np. Xi’an, Chengdu), a transport do Polski organizujesz Ty.
- FOB – w transporcie morskim, gdy dostawca dowozi towar do portu w Chinach i robi odprawę eksportową, a fracht do Europy organizuje Twój spedytor.
Kupujesz na FCA albo FOB? Spedytora wybierasz Ty
Zorganizujemy transport z Chin – kolejowy, morski albo lotniczy – razem z odprawą celną w Polsce i ubezpieczeniem cargo. Prześlij szczegóły ładunku, a przygotujemy indywidualną wycenę.
Zapytaj o wycenęPytania
Jaka jest główna różnica między FCA a FOB?
W tabeli kosztów FCA i FOB wyglądają tak samo. Różni je miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FOB stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy FCA?
Gdy sprzedający przekaże towar przewoźnikowi kupującego: w swoim zakładzie – po załadunku, a w innym miejscu (np. na terminalu) – gdy towar na jego środku transportu jest gotowy do rozładunku.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy FOB?
W porcie załadunku, gdy towar znajdzie się na pokładzie statku.
Czy FCA i FOB można stosować przy transporcie kolejowym z Chin?
Tylko FCA. FCA działa przy każdym rodzaju transportu, a FOB – tylko w transporcie morskim i śródlądowym. Dlatego w transporcie kolejowym z Chin FOB się nie stosuje.
Porównaj inne pary
Incoterms® to zastrzeżony znak towarowy Międzynarodowej Izby Handlowej (ICC). Ta strona to niezależne, uproszczone podsumowanie podziału kosztów i ryzyka – nie jest powiązana z ICC ani przez nią zatwierdzona. Przy redagowaniu umów korzystaj z oficjalnego tekstu reguł Incoterms® 2020 wydanego przez ICC.