EXW vs FAS – kto za co płaci?
EXW to Ex Works („z zakładu”), a FAS – Free Alongside Ship („franco wzdłuż burty statku”). Porównujemy, kto płaci za transport, odprawy i cło oraz gdzie ryzyko przechodzi na kupującego.
Najważniejsze różnice
Przy FAS po stronie sprzedającego są dodatkowo: odprawa eksportowa oraz dowóz do portu lub terminalu. Przy EXW płaci za to kupujący. Różni je też miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FAS stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
- Odprawa eksportowa
- EXWKupującyFASSprzedający
- Dowóz do portu lub terminalu
- EXWKupującyFASSprzedający
- Ryzyko przechodzi
- EXWW zakładzie sprzedającego, przed załadunkiemFASPrzy burcie statku w porcie załadunku
- Rodzaj transportu
- EXWKażdyFASTylko morski
Pełny podział kosztów
| Koszt | EXW | FAS |
|---|---|---|
| Odprawa eksportowa | Kupujący | Sprzedający |
| Dowóz do portu lub terminalu | Kupujący | Sprzedający |
| Załadunek na transport główny | Kupujący | Kupujący |
| Transport główny (fracht) | Kupujący | Kupujący |
| Ubezpieczenie | Brak obowiązku | Brak obowiązku |
| Rozładunek w miejscu przeznaczenia | Kupujący | Kupujący |
| Odprawa importowa | Kupujący | Kupujący |
| Cło i VAT z importu | Kupujący | Kupujący |
| Ryzyko przechodzi | W zakładzie sprzedającego (albo innym uzgodnionym miejscu), gdy towar jest gotowy do odbioru – jeszcze przed załadunkiem. | W porcie załadunku, gdy towar stoi przy burcie statku (np. na nabrzeżu). |
| Rodzaj transportu | Każdy rodzaj transportu (morski, kolejowy, lotniczy, drogowy) | Tylko transport morski i śródlądowy |
Uwagi
- EXW – odprawa eksportowa: formalnie kupujący. W praktyce zgłoszenie eksportowe w Chinach składa dostawca albo chiński agent celny, bo zagraniczny kupujący nie ma tam rejestracji celnej.
Na co uważać przy imporcie z Chin
EXW Ex Works
Gdy towar jest gotowy do odbioru, dalej wszystko jest po Twojej stronie – także załadunek i odprawa eksportowa. W Chinach zgłoszenie eksportowe składa firma zarejestrowana w chińskim urzędzie celnym – zwykle dostawca albo chiński agent celny – więc i tak potrzebujesz ich pomocy. Ustal na piśmie, kto ładuje towar i kto robi odprawę eksportową. Jeśli towar uszkodzi się przy załadunku, stratę ponosisz Ty.
Więcej o EXW →FAS Free Alongside Ship
Przy kontenerach praktycznie się go nie stosuje, bo kontener oddaje się na terminal kilka dni przed załadunkiem. FAS ma sens przy ładunkach masowych i ponadgabarytowych, a przy kontenerze lepszy jest FCA.
Kiedy EXW, a kiedy FAS?
- EXW – gdy chcesz kontrolować transport od samej fabryki, a Twój spedytor organizuje odbiór towaru i odprawę eksportową w Chinach.
- FAS – przy ładunkach masowych i ponadgabarytowych w transporcie morskim, gdy załadunek na pokład organizuje kupujący.
Kupujesz na EXW albo FAS? Spedytora wybierasz Ty
Zorganizujemy transport z Chin – kolejowy, morski albo lotniczy – razem z odprawą celną w Polsce i ubezpieczeniem cargo. Prześlij szczegóły ładunku, a przygotujemy indywidualną wycenę.
Zapytaj o wycenęPytania
Jaka jest główna różnica między EXW a FAS?
Przy FAS po stronie sprzedającego są dodatkowo: odprawa eksportowa oraz dowóz do portu lub terminalu. Przy EXW płaci za to kupujący. Różni je też miejsce przejścia ryzyka na kupującego oraz rodzaj transportu. FAS stosuje się tylko w transporcie morskim i śródlądowym.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy EXW?
W zakładzie sprzedającego (albo innym uzgodnionym miejscu), gdy towar jest gotowy do odbioru – jeszcze przed załadunkiem.
Gdzie ryzyko przechodzi na kupującego przy FAS?
W porcie załadunku, gdy towar stoi przy burcie statku (np. na nabrzeżu).
Czy EXW i FAS można stosować przy transporcie kolejowym z Chin?
Tylko EXW. EXW działa przy każdym rodzaju transportu, a FAS – tylko w transporcie morskim i śródlądowym. Dlatego w transporcie kolejowym z Chin FAS się nie stosuje.
Porównaj inne pary
Incoterms® to zastrzeżony znak towarowy Międzynarodowej Izby Handlowej (ICC). Ta strona to niezależne, uproszczone podsumowanie podziału kosztów i ryzyka – nie jest powiązana z ICC ani przez nią zatwierdzona. Przy redagowaniu umów korzystaj z oficjalnego tekstu reguł Incoterms® 2020 wydanego przez ICC.